Starten met een onderneming? Zo benut je fiscale aanloopkosten optimaal

Artikel 3:10 Wet IB 2001 biedt startende ondernemers de mogelijkheid om zakelijke kosten die al vóór de officiële start zijn gemaakt, fiscaal af te trekken. Dit verlaagt de winst in het eerste ondernemersjaar en opent mogelijkheden voor verliesverrekening. Een krachtige regeling die direct invloed heeft op je liquiditeit en belastingdruk.

Wat zijn aanloopkosten volgens artikel 3:10 Wet IB 2001?

Aanloopkosten zijn zakelijke uitgaven die je maakt tijdens de voorbereidingsfase van je onderneming, binnen de vijf jaren vóór het eerste ondernemersjaar. Denk aan kosten voor onderzoek, advies of de inrichting van je toekomstige werkplek.

Voorbeelden van aftrekbare aanloopkosten

  • Marktonderzoek en analyses
  • Advies van accountant, fiscalist, jurist of consultant
  • Reiskosten voor oriënterende gesprekken
  • Huur en inrichting van een werkruimte
  • Software en licenties ter voorbereiding op de bedrijfsvoering

Belangrijk: deze regeling geldt voor ondernemers in box 1, niet voor medegerechtigden zoals vennoten van een VOF of CV.

 

Voorwaarden voor aftrek van aanloopkosten

Om de aftrek succesvol te kunnen toepassen, moeten de uitgaven voldoen aan een aantal wettelijke criteria.

1. Zakelijk en causaal verband

De kosten moeten aantoonbaar gericht zijn op het opzetten van de onderneming.

2. Per saldo resterend bedrag

Opbrengsten in dezelfde periode worden eerst met de gemaakte kosten gesaldeerd.

3. Moment van prestatie telt

Het jaar van de dienst of levering bepaalt wanneer de kosten fiscaal meetellen.

4. Vijfjaarsgrens

Alleen kosten binnen de vijf jaar vóór de start tellen mee.

5. Controleerbare administratie

De Belastingdienst moet de aftrek kunnen toetsen; correcte vastlegging is verplicht.

6. Geen rente of voorzieningen

Alleen daadwerkelijke kosten mogen worden meegenomen.

 

Hoe werkt het ‘per saldo resterend’-principe?

Het aftrekbare bedrag wordt berekend door kosten te verminderen met eventuele opbrengsten in dezelfde periode.

Voorbeeld:

  • Aanloopkosten 2020–2024: € 8.000
  • Opbrengsten nevenactiviteiten: € 2.000
  • Aftrekbaar in 2025: € 6.000

Verliesverrekening: direct én toekomstig belastingvoordeel

Een negatief resultaat in het eerste jaar door aftrek van aanloopkosten kan worden verrekend:

Carry back (3 jaar terug)

Je ontvangt belasting terug over eerdere jaren.

Carry forward (9 jaar vooruit)

Niet verrekende verliezen mag je meenemen naar toekomstige jaren, vaak fiscaal aantrekkelijker.

Rekenvoorbeeld:

  • Winst 2025 vóór aftrek: € 20.000
  • Aanloopkosten: € 30.000
  • Fiscaal resultaat: – € 10.000
  • Carry back naar 2023 → teruggave: € 2.960
  • Carry forward naar 2026 → belastingbesparing: € 4.950

Praktijkvoorbeelden van aftrekbare aanloopkosten

  • Training geboekt in 2024, gevolgd in 2025
  • Adviestraject gestart in 2024, uitgevoerd in 2025
  • Software gekocht in 2024, gebruikt vanaf 2025
  • Marketingcampagne besteld in 2024, live bij start in 2025
  • Huur of kantoorinrichting voorafgaand aan opening

Kernvragen voor ondernemers:

  • Zijn de kosten zakelijk?
  • Zijn eventuele opbrengsten gesaldeerd?
  • Vallen de uitgaven binnen de vijfjaarsperiode?
  • Is de onderneming feitelijk gestart?
  • Is de bewijsvoering overtuigend en compleet?

Conclusie: benut aanloopkosten voor een sterke fiscale start

Artikel 3:10 Wet IB biedt starters een waardevol instrument om hun onderneming fiscaal optimaal te lanceren. Door aanloopkosten slim toe te passen, kun je:

  • de winst in het eerste jaar verlagen;
  • verliesverrekening optimaal benutten;
  • de liquiditeit verbeteren;
  • fiscale risico’s beperken door juiste documentatie en toepassing.

Een doordachte inzet van deze regeling zorgt voor directe én toekomstige belastingvoordelen.